SAĞLIK

>>> Dr. Bülent Çitgez

Safra Kesesi Hastalıkları

Safra kesesi karaciğerin altında bulunan,safranın depolandığı bir organdır. Hastalıklarının çoğu çeşitli sebepler sonucu oluşan safra kesesi taşlarına bağlıdır.

Safra kesesi karaciğerin altında bulunan,karaciğerin salgıladığı safranın depolandığı bir organdır.Yaklaşık kapasitesi 50 ml olan safra kesesi sindirim işleminde çok önemli bir göreve sahiptir.

Safra kesesi hastalıklarının çoğu çeşitli sebepler sonucu oluşan safra kesesi taşlarına bağlıdır.Özellikle kadınlarda daha sık görülür.

Safra kesesi taşında klinik;en özgün semptom biler kolik denilen sancı tarzında aralıklı ağrı oluşumudur.

Özellikle ağır ve yağlı yemek sonrası her iki omuz arasına ve özellikle sağ omuza yayılan şiddetli ağrı, bulantı, kusma ve sarılıkla seyreder.

Bu bulguların ardından ateş, titreme, lökositoz (iltihabi hücre artışı) görüldüğü taktirde: Kolesistit (Safra kesesi iltihabı) ya da Kolanjit (Safra yolları iltihabı) akla gelmelidir.Tanı için en uygun yöntem ultrasondur.

Safra kesesi hastalıklarında cerrahi ya da medikal (ilaç) tedavi uygulanır.

AKUT KOLESİSTİT: Safra kesesi kanalının taş ile obstrüksiyonu (tıkanması) ve de sekonder enfeksiyon sonucunda oluşur.

Derin nefes alımı sırasında sağ kaburga kemiğinin hemen altına ellenmesiyle nefesin kesilmesi en önemli klinik bulgudur.

Ağrının ve ateşin artması safra kesesinde abse ve delinmeyi düşündürür.Tanıda en önemli yöntem ultrasonografidir. Ultrasonda safra kesesi genişlemesi, duvarında kalınlaşma ve kesede taş bulunması tipik bulgulardır.

Tedavide ağızdan beslenmenin kesilip gerekli antibiotik tedavinin başlatılması gereklidir.

İdeal cerrahi tedavi laparoskopik kolesistektomidir. (Safra kesesinin alınması)

KOLANJİT: Safra yollarında taş, safra kesesine göre çok daha az görülür ve genellikle bu taşlar safra kesesinden düşüp ince bağırsağa geçemeyen ve safra yollarında kalan taşlardır.

Safra yollarındaki taşlar safra akımını engelleyerek kanal içi basıncı artırırlar ve kolanjit tablosuna yol açarlar.

Safranın bakteriler tarafından enfekte olması da kolanjite yol açar.

Klinikte ağrı, sarılık ve ateş görülür. (Charcod triadi) tanıda ultrason ile taş ve safra yollarının genişlediği görülür.

Tedavide ağızdan beslenmenin kesilip gerekli antibiotik tedavinin başlatılması gereklidir.

Mümkün olduğu taktirde kanalı tıkayan taş çıkartılmalıdır. Safra yolu taşı düşünülen olgularda hem tanı, hem tedavide ERCP son yıllarda önem ve popülarite kazanan ideal yöntemdir. MRCP de önemli bir tanı ve tedavi alternatifi olarak kullanıma girmiştir.

Önceleri açık yapılan safrakesesi cerrahisi teknolojik gelişmeler sonucunda artık laparoskopi denilen yöntem sayesinde karın ön duvarına açılan üç küçük delik ile kansız olarak yapılabilmektedir. Bu yöntem hastanede kalış süresini azalttığı gibi enfeksiyon riskini ve ağrıyı da minimuma indirmektedir.

Dr. Bülent Çitgez

1976 yılında İstanbul’da doğdu.ilköğretim ve lise eğitimini Özel Çavuşoğlu Koleji’nde tamamladı.1994 yılında İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesine girdi. 2000 yılında buradan mezun oldu. 2002 yılında Şişli Etfal Hastanesinde genel cerrahi bölümünde görev yapmaya başladı.Halen ihtisasını bu hastanede devam ettirmektedir.